Over het uitgeven van een boek

En wat je daarvan zou kunnen leren.

Een oud-topvoetballer werkt als een magneet op mensen. Overal waar Royston Drenthe verschijnt, draaien hoofden. Mensen roepen zijn naam alsof ze hem al jaren kennen, willen met hem op de foto of gewoon even een praatje maken.

Als we het Centraal Station van Rotterdam binnenlopen lijkt een soort opwinding in de hal te ontstaan. Nog voor we door de poortjes zijn wordt hij al aangeklampt. ‘Hey Royston man, hoe is het?’ vraagt een magere jongen met een capuchon op.

Royston stopt de jongen een briefje van vijf toe. ‘Hier, ga een Red Bull voor me halen.’

De jongen schiet weg en komt even later terug met een blikje. Het wisselgeld mag hij houden.

We zijn op weg naar Amsterdam (‘020’) waar Royston in De Wereld Draait Door te gast is om te vertellen over zijn biografie. Het boek is geschreven door mijn goede vriend Hugo en ik ben ook betrokken als redacteur en investeerder.

Het management van Royston wilde het boek in eigen beheer uitgeven en Hugo vroeg mij om een financiële bijdrage in ruil voor een deel van de winst. Daar hoefde ik niet lang over na te denken, ondanks dat het om een flink bedrag ging voor mij in die tijd. Het was 2016 en voetbalboeken als Gijp en Kieft gingen honderdduizenden keren over de toonbank.

Op een zonnig terras bedachten Hugo en ik alvast wat we met het geld zouden doen. Een huis kopen misschien wel. Of juist een tijdje reizen.

Wie is Kevin Spacey?

Aan media-aandacht voor het boek geen gebrek. De NOS is naar de presentatie gekomen op de bovenste etage van een hoge flat langs de Maas, Shownieuws, het AD, paparazzo Edwin Smulders kijkt gehaast rond op zoek naar bekende koppen.

De tantes van Royston, Hellen en Sandra, hebben Surinaamse hapjes gemaakt, de mannen van Broederliefde zijn er, Feyenoord-icoon Gerard Meijer reikt het eerste exemplaar uit.

Ik praat de presentatie aan elkaar en drink daarna tevreden een biertje op het balkon terwijl ik uitkijk over de stad. Met het DWDD-bezoek nog in het vooruitzicht die avond lijkt dit hele avontuur een groot succes te gaan worden.

We gaan met de trein naar Amsterdam om niet vast te raken in het verkeer. Royston, die als voetballer van Real Madrid gewend was aan chartervluchten en privéchauffeurs, kijkt zijn ogen uit op het station. Hij kan zich niet herinneren dat hij ooit met de trein is geweest. Het inchecken met een ov-kaart vindt hij fascinerend.

Wij reizen tweede klas, Royston eerste. Hij wil eigenlijk een coupé voor zichzelf, maar zo werkt het niet, leggen wij uit. Tijdens de reis komt hij een paar keer voorbij gelopen en na het uitstappen moeten we even wachten omdat de conducteur met hem op de foto wil. Hij neemt vrolijk de tijd, lijkt van de aandacht te genieten.

Aangekomen bij de Westergasfabriek vertelt hij trots aan de gastvrouw van DWDD dat we speciaal de trein hebben genomen om op tijd te zijn. ‘Slim’, zegt de gastvrouw.

Ze gaat ons voor naar de ruimte waar alle gasten en medewerkers aan het programma wachten. We krijgen iets te eten, friet met saté, geven Matthijs van Nieuwkerk een handje, die in een soort pyjamabroek rondloopt en met zijn gekromde lijf veel ouder lijkt dan op tv, en kletsen met een redacteur.

‘Wat zijn de andere onderwerpen?’ vraagt Royston.

‘We hebben een gesprek over Kevin Spacey,’ zegt ze.

Royston kijkt haar niet begrijpend aan.

‘Het nieuws dat hij jonge mannen aangerand zou hebben,’ legt ze uit.

‘Wie, Kevin Spacey? Wie is Kevin Spacey? Is hij hier? Dan pakken we hem. Ja toch?’

‘Eh… nee, hij is hier zelf niet.’

‘Oh oké, ik wou al zeggen. Je gaat niet aan jonge jongens zitten toch.’

Zijn telefoon gaat. Hij neemt op. ‘Broer, ja, wij zijn boven, kom hier ook heen, er is eten, wacht, ik laat jullie ophalen.’

Tegen de redacteur: ‘Mijn managers staan buiten. Kun jij ze ophalen?’

‘Tuurlijk, ik zal vragen of onze gastvrouw ze ophaalt.’

‘Dank je schat,’ zegt Royston.

De redacteur kijkt hem licht geïrriteerd aan.

Een verlaten loods

De managers zijn Rick en Hurvely. Halverwege de twintig zijn ze. Rick draagt een jasje en heeft achterovergekamd haar. Hij combineert zijn werk voor Royston met een baan als content creator bij het mediabedrijf van Kim Holland. Hurvely heeft grote bloeddoorlopen ogen en een gezicht alsof hij elk moment de slappe lach kan krijgen.

Wachtend achter de schermen moet ik denken aan de bijzondere figuren die we nog meer voor het boek hebben ontmoet.

Albert van Werkhoven bijvoorbeeld, een man met een zwart pak, een gouden ketting en een Mercedes G-klasse. Hij was de financieel adviseur van Sigi Lens, een oud-zaakwaarnemer van Royston.

We hadden met hem afgesproken in de Spaanse Polder in Rotterdam, op een parkeerplaats bij een verlaten loods.

Volgens Royston hadden Lens en Van Werkhoven geld achterovergedrukt. Van Werkhoven wilde ons het tegendeel bewijzen. Het geld was volgens hem niet verdwenen, maar geïnvesteerd in de CookEasy: een soort opwarmbeker die de wereld zou gaan veroveren.

We waren licht gespannen voor de ontmoeting, maar Van Werkhoven schudde onze handen hartelijk en had zelfs een cadeautje meegebracht: shampooflesjes met Feyenoord-logo.

We gingen de loods binnen. Ik had een lege ruimte verwacht, maar in plaats daarvan was er een restaurant ingericht. Ronde tafels met witte kleden en gouden bestek. Aan een van de tafels zat een man. Hij kwam naar ons toe en stelde zich voor als Harry.

Harry was ondernemer en had nu echt iets te pakken: imitatiekaviaar. Zag er net uit als echte, maar stukken goedkoper. In de loods ontving hij potentiële afnemers. Het moest nog gaan lopen. Maar hij was ook nog niet zo lang bezig.

Van Werkhoven leidde ons via een aantal trappen en gangen naar een stalen deur. Met een piepend geluid ging de deur open. Daar lagen ze: dozen vol CookEasy’s, rommelig opgestapeld.

Hij haalde er eentje tevoorschijn. Een witte beker van hard plastic met een deksel. Met een speciale warmtepad kon je de beker op temperatuur brengen, legde Van Werkhoven uit.

‘Handig om melk voor de baby op te warmen als je in een restaurant zit, bijvoorbeeld.’

We mochten er allebei eentje meenemen.

Terug op de parkeerplaats drukte hij ons nog een cd’tje in de handen met een jongedame op de hoes.

‘Ik begeleid haar. Ze zingt chansons. Prachtig. Echt een talentje, staat op het punt van doorbreken. In Franse tankstations kun je al niet meer om deze cd heen.’

Terug naar DWDD

Royston in DWDD in 2017. Momenteel is hij herstellende van een hersenbloeding.

Matthijs van Nieuwkerk houdt het boek omhoog en leidt het gesprek in. Hij heeft een duidelijke invalshoek gekozen; had Royston meer uit zijn carrière kunnen halen als hij wat harder had getraind en minder gefeest?

Misschien, geeft Royston toe, maar hij heeft nergens spijt van.

Het gesprek gaat over de strapatsen van Royston, zoals die keer toen hij net bij Real Madrid voetbalde en dronken achter het stuur van zijn sportwagen stapte en in een drukke uitgaansstraat op een politieauto knalde.

‘Het klinkt alsof het altijd feest was en dat je tussendoor af en toe tegen een bal trapte,’ zegt Marc-Marie Huijbregts.

‘Nee,’ zegt Royston, ‘want als we verloren hadden kon je niet in de stad gezien worden. Dan gingen we bij iemand thuis afspreken.’

‘Dus of je nou won of verloor, het was altijd feest,’ zegt Marc-Marie.

Na afloop hebben we er gemengde gevoelens over. Het boek is buiten de introductie van Matthijs niet meer ter sprake gekomen. Maar goed, slechte reclame bestaat niet, zeggen we tegen elkaar.

Bij het afscheid nodigt Royston me uit om binnenkort een potje FIFA te spelen en jointjes te roken. ‘Bedankt Max,’ zegt hij.

Het succes

Het boek kreeg in de periode die volgde veel lof. Het werd gekozen tot Voetbalboek van het jaar 2017 en genomineerd voor de Nico Scheepmaker Beker.

Maar we hebben er geen huis van kunnen kopen. Het kwam niet op één in de Besteller 60. Waarom niet? Geen idee. Misschien lag het niet in genoeg winkels. Misschien sprak Royston gewoon een kleiner publiek aan dan Gijp en Kieft.

Van het geld dat wel binnenkwam verdween een groot deel. Er gingen beschuldigende vingers over en weer tussen de managers en de familie Drenthe. Later heb ik via een advocaat nog een deel van mijn investering teruggekregen. Het gamen en jointjes roken is er nooit van gekomen.

Dus ja, was het een succes?

Voor Hugo in ieder geval. Het boek heeft zijn carrière een enorme boost gegeven. Hij schreef daarna nog tien boeken, waarvan zijn nieuwste net uit is: Gelukszoekers op voetbalschoenen.

Voor mij was het vooral een geweldig avontuur met een vriend en een inkijkje in de voetbal-, media- en boekenwereld. Het heeft me herinneringen en ervaringen opgeleverd die ik anders niet had gehad.

En een CookEasy.